| |
Bağcılar,
Osmanlı döneminde Rum ahalinin
yaşadığı Mahmutbey Nahiyesi'nin
köylerinden biridir.
Mahmutbey nahiyesi İstanbul'un en
eski yerleşim merkezlerinden olup 11
köyün kendisine bağlı olduğu bir
yerleşim merkezi idi. İstanbul
Belediyesi İstatistik Müdürlüğü'nce
"İstanbul Şehri İstatistik Yıllığı
1930-31" adlı eserde bu köylerden
altı tanesinin isimleri şunlardır:
Avaz Köyü, Ayapa Köyü, Ayayorgi
Köyü, Çıfıtburgaz Köyü, Vidoz Köyü
ve Yeni Bosna Köyü. Zamanla bu
köylerin isimleri Ayaparazlı olarak,
Litros Esenler; Vidos Güngören,
Ayayorgi Kayabaşı, Nifos Kocasinan
ve Çıfıtburgaz ise Bağcılar olarak
değiştirilmiştir. Mahmutbey
Nahıyesi 1950'li yıllarda içinde
jandarma karakolu, sağlık merkezi,
eczanesi, postahanesi, Elektrik
Birliği,sineması, misafirhanesi, köy
muhtarlığı ve okul müdürlüğü lojmanı
bulunan bir köy konağına sahipti.
1990'lı yıllara gelindiğinde hiç bir
alt yapısı olmayan, çamur içinde
yüzen sokakları ve caddeleriyle
büyük bir köy hüviyetine
bürünmüştür. Bu çarpık kentleşme
1992 yılından itibaren modern
şehirciliğe geçiş sürecinde
belediyemize çok büyük zorluklar
yaşatmıştır.
Bağcılar, 1992 yılına kadar
Bakırköy Belediyesi'ne bağlı bir
yerleşim birimi iken Kirazlı,
Güneşli ve Mahmutbey semtlerinin
birleştirilmesi sonucu 3806 sayılı
yasa ile müstakil belediye ve ilçe
haline getirilmiştir.etirilmiştir.
TARİHİ
ESERLER
Tarihi eser açısından çok zayıf bir
beldedir. İlçemizde buna rağmen
küçük de olsa belirli tarihi
kalıntılara rastlamak mümkündür.
Kaşıkçı Çeşmesi : Bugünkü Beltaş Kumaş Fabrikası'nın altında kalan bu çeşme, konaklama
hanı, hamam ve su sarnıcı ile küçük
bir külliye gibi idi. Avrupa'dan
gelen tüccarlar ve gezginler burada
konaklar ve bu konaklama esnasında
İstanbul Şehremini'nden, şehre giriş
izni aIırlardı.
Çifte Gelinler Çeşmesi :ler Çeşmesi :
Tarihi ipek yolu güzergâhında Mimar
Sinan modeli kesme taştan yapılmış
olan bu çeşmede birbirlerine ters
istikamette hayvanların ve
insanların ayrı ayrı su içebileceği
bölümler bulunmaktaydı. Ayrıca bu
çeşmenin yanında yolcuların Cuma ve
bayram namazı kılması için bir
minber de bulunmaktaydı. Bu çeşmeden
bugün herhangi bir kalıntı mevcut
değildir. Ayrıca Mahmutbey
Mahallemizde Osmanlı Dönemi'nden
kalma Acı Çeşme, Burmalı Çeşme,
Hüseyin Ağa Çeşmesi ve Demirli
Çeşmeleri hala hizmete devam
etmektedir.
Tavukçu Köprüsü :
Bugünkü Tavukçu deresi üzerinde
bulunan ve kesme taştan yapılmış
kemerli bir köprü idi.
Su Kemerleri :
Askeri saha içinde kalan 2 adet su
kemeri halen mevcuttur.
Tarihi İpek Yolu :
Tamamen düz kesme taşların yan yana
dizilmesi ile asırlarca hizmet veren
bu yol, köy cami ve okulu yapılırken
taşları sökülerek cami ve okul
duvarında kullanılmıştır.
Su Yolları :
Halkalı Suları adı altında
İstanbul'a su taşıyan 17 su yolundan
bir tanesi de Bağcılar'dan gitmekte
olup Hekimoğlu Ali Paşa Vakıf Suları
adı altında bilinmektedir. İstanbul
Büyükşehir Belediyesi'nin
hazırlamış olduğu İstanbul Su
külliyatı isimli eserin 13. cildinde
bu sudan şöyle bahsedilmektedir:
" Çıfıt Burgazı'nın arkasında
Ayazma yakınındaki menbadan hasıl
olup mezkur karyenin cenup tarafında
delme lağım mezra ile Vidos
Karye'sindeki taş ocaklarına kadar
delme hasılatın daki alarak Tavukçu
yatağı denilen mahalde Küçük Hamam
civarında Vaki Bâlâ Dergahı Suyu
katmasını alarak Mevlevihane
Kapısından şehre girerek altı
mermerde Küçük Hamam yanındaki
teraziden üç şubeye ayrılarak birisi
Hekimoğlu Ali Paşa Camii ve
Hayratına, ikincisi Kocamustafa Paşa
tarafındaki hayratına, üçüncüsü ise
Samatya civarında Çınar taraftarına
cereyan eder" denilmektedir. Bu
sular vakıf suları olup daima
görevli memur tarafından
korunmaktaydı.
COĞRAFİ
YAPISI
İstanbul ilinin Avrupa yakasında,
Büyükşehir Belediyesi sınırları içerisin de
yer alan Bağcılar , Avrupa- Asya yakası
üzerindedir. Edirne-Ankara arasında
yapılmış, Türkiye’nin en önemli Otobanı olan
E-80 (TEM) otoyolunun 0-2 güzergahı ile bu
güzergahın D-100(eski E-5)Otoyolunun,
güneybatı ve kuzey-doğu ekspres bağlantıları
arsındaki Bağcılar ilçesi bir geçit özelliği
taşımaktadır. Batıda Küçükçekmece , Kuzeyde
askeri arazi ve Esenler , doğuda Güngören,
güneyde ise Bahçelievler ilçeleri ile
çevrili Bağcılar İlçesi
22 km2
alana kuruludur.
DOĞAL
YAPISI
Aşınımla önemli ölçüde taşınmış olan
düz ve hafif dalgalı platoya yayılan
Bağcılar İlçesi’ ninvadi oluşumları son
derece önemsizdir. Ortalama yükseklik 50-70
m. civarındadır. Akarsuların uzunlukları
kısa ve su rejimleri düzensizdir. Bu
akarsuların , hızlı kentleşmenin ve
sanayileşmenin sonucu olarak , biyolojik ve
kimyasal atıkları taşıyan derelere
dönüşmüşlerdir.
JEOLOJİK
OLUŞUMLARI
Birinci zamandan şişt ve gre türü
kayaçları kapsayan Trakya serisinden Devon
alanlar, ilçe temelini oluşturur.Bölge
genelde Neojen oluşumlar içerir. Vadi
düzlükleri alüvyonik artıklarla
teraslanmıstır.Hemen her alanda bulunabilen
yer altı suları, derin olmayan kuyular ile
yer üstüne taşınabilir niteliktedir.
İKLİMİ
Bağcılar ilçesinin iklimi de
İstanbul’un iklimi gibi belirgin kalıplar
içinde değerlendirmek mümkün değildir.
Akdeniz ve Karadeniz iklim yapıları arasında
geçiş özelliği taşıyan ilçe iklimi, kimi
dönemlerde kırsal iklim özellikleri taşır.
En sıcak geçen ayların Temmuz, Ağustos
ayları olduğu, Bağcılar ilçesi’nin en az
yağış alan dönemleri de bu ayların
oluşturduğu bilinmektedir.Ayrıca Aralık ve
Ocak ayları en çok yağış alınan ancak en
soğuk geçen dönemlerdir. İlçe ortalama 7 gün
kar altında kalır.
SOSYAL
YAPILAŞMA
Bağcılar’da haberleşme ağı çok hızlı
gelişmesine rağmen nüfusun iç ve dış göç ile
artış hızının daha yüksek olmasına bağlı
olarak ihtiyaçların gerisinde kalmaktadır.
Aktif nüfusun 1/3 oluşturan 7-22 yaş
grubunun öğrenci gençliği düşünüldüğünde ve
ilköğretim alanında okullaşma oranı en
yüksek olan ilçelerden oluşmasına karşın
yine de ilk ve lise öğretim kurumlarının
yetersizliği dikkati çeken Bağcılar
ilçesinde, 118,255 ilköğretim ve lise
seviyesinde öğrenci, bunların eğitim gördüğü
65 okul ve 1509 derslik bulunmakta olup
yüksek öğrenim kurumu bulunmamaktadır.Mevcut
tek kütüphane ise (Mahmutbey Halk
Kütüphanesi 2000 kişinin yararlanabildiği
3068 kitap kapasiteli) ihtiyaca cevap
verememektedir.Yine Mahalle konaklarında
spor salonları, el beceri kursları,sağlık
ocakları ve muhtarlık büroları
bulunmaktadır.
Bağcılar’ın kültürel ihtiyacını
karşılamak amacıyla kurulan Bağcılar Kültür
Merkezi’nde ise spor salonu sinema –
konferans salonu kapalı toplantı salonları
bulunmaktadır.Ayrıca Kültür Merkezi
bünyesinde20.000 kitap kapasiteli modern bir
kütüphane salonu bulunmakta olup kuruluşu
tamamlanmış, Haziran 2003’te hizmete
girecektir.Nüfusuna ve spor hareketlerinin
sayısına oranla tesis açısından kayda değer
nitelik göstermeyen Bağcılar ilçesi için,
belediyemiz önemli yatırım programı
düzenlemiştir.
Park ve çocuk alanı açısından kişi
başına 0,35 m2 aktif yeşil alan düşen
Bağcılar İlçesinin aktif yeşil alanı kişi
başına 2 m2 ye çıkarılmıştır.Temel ihtiyacı
teşkil eden, dinlenme ve rekreasyon
alanlar,korular,çocuk bahçeleri önemli
yatırımlar arasındadır.
NÜFUSU
İstanbul’un en hızlı nüfus artışının
görüldüğü Bağcılar ilçesi son yıllardaki göç
hareketleri ile resmi makamlara göre 556.519
kişi olan nüfusun çok çok üzerinde kişi
barındırmaktadır. Valilik makamının bu
konudaki açıklamalarına göre Bağcılar
ilçesinde 600.000’i aşkın kişi
bulunmaktadır.
Ayrıca Mahmutbey MİA(Merkez İş Alanı )
Bölgesinin ticari yapılaşmasının
tamamlanması halinde nüfus yoğunluğunun çok
daha büyük boyuta ulaşacağı açıktır
EKONOMİSİ
İstanbul’un en önemli ticaret ve
sanayi merkezlerinden biri olan Bağcılar
İlçesinde günümüzde iplik,dokuma gıda metal
ve basın sanayi çeşitlemesi küçük-büyük
atölyeler,ticarethaneler,fabrikalar ve
ticaret merkezleri bulunmaktadır.
İstanbul’un en büyük ticaret
merkezlerinden Massit,Oto Center,ve İştoç
ilçemizdedir. Ülkenin büyük basın
kuruluşlarından
Hürriyet,Milliyet,Meydan,Dünya,Vakit,Yeni
Asya gibi ulusal gazetelerin matbaa ve
yönetim merkezleri Bağcılar İlçesindedir.Son
yirmi yıla kadar %72’si kültüre elverişli
tarım olanı olan Bağcılar İlçesinde
günümüzde tarım alanları ,mera ve otlakların
yapılaşmaya bağlı olarak yok olması
nedeniyle hemen hiç kalmamıştır.
SAYILARLA İLÇEMİZ
|
Yüzölçümü |
22 km2 |
|
Nüfusu (2000 Nüfus Sayımına
Göre) |
556.519 |
|
Cadde ve Sokak
Adedi |
2554 |
|
Cami
Sayısı |
61 |
|
Lise ve Dengi
Okul |
11 |
|
İlköğretim |
49 |
|
Özel
Okul |
8 |
|
Mahalle
Konağı |
22 |
|
Sağlık
Ocağı |
14 |
|
B.Şehir Sağlık
Merkezi |
1 |
|
Özel
Hastane |
5 |
|
Özel Poliklınik |
23 |
|
Verem
Savaş |
1 |
|
Acil
Yardım |
2 |
|
Ana Çocuk
Sağlığı |
1 |
|
Sağlık Danışma
Merkezi |
1 |
|
Devlet
Hastanesi |
1 |
|
Kütüphane |
23 |
|
Belediye Kültür
Merkezi |
1 |
|
Engelliler Rehabilitasyon
Merkezi |
1 |
|